Torba mochila – mapa indiańskiego świata

Mochila¯ycie Indian Arhuacas i Wayuús (społeczności zamieszkujące Sierra Nevada w pobliżu Santa Marta) toczy się wokół tkania, stanowiącego różne formy komunikacji. Kiedy mężczyzna zainteresowany jest kobietą, wyraża swe uczucia, mówiąc jej, iż potrzebuje kogoś, kto utka mu mochilę; kiedy zaś kobieta pragnie wyrazić mężczyźnie to, co czuje, mówi, że chciałaby dla niego utkać torbę.

Indiańska mochila jest rodzajem worka wykonanego z nitek, który Indianie przewieszają sobie na plecach na krzyż. Jednak poza częścią codziennego ubrania, mochila jest czymś dużo istotniejszym. Jest bowiem symbolem Matki Ziemi, początku i końca tego wszystkiego, co istnieje, kobiety i matki (płodności), która niesie na plecach swoje dziecko. Jest również środkiem ekspresji Indian i symbolem ich tożsamości.

Tkajac mochileTkactwo jest zajęciem typowo damskim. Indiańskie kobiety uczą się tej czynności od najmłodszych lat, gdyż znajomość techniki tkania gwarantuje im znalezienie dobrego męża. Kobiety tkają torby nawet wtedy, kiedy tracą wzrok. Tkają o każdej porze dnia: na drodze, podczas spotkań i wizyt. Jest to zajęcie codziennie, które wrosło tak silnie w indiańską tradycję jak zwyczaj żucia liści koki przez mężczyzn. Oni wymieniają liście koki na znak przyjaźni, one zaś wymieniają swoje materiały, kiedy gromadzą się, aby poplotkować.

Mochile wykonywane są z bawełnianych nici (symbol czystości i męskiego nasienia), fique (rodzaj nici wydobywanej z agawy), występującego w dużych ilościach w lasach tego regionu i owczej wełny. Tkanie torby rozpoczyna się w formie spirali po czym kontynuuje się zgodnie z porządkiem stworzenia świata przez boga Arhuacos: zaczyna się okrągłą bazą, która stopniowo rośnie. Wełna może pozostać w naturalnej barwie lub jednym z czterech, oryginalnych kolorów, symbolizujących pierwsze matki (cztery rasy): biały, żółty, czerwony i czarny. Wełna farbowana może być jednak tylko naturalnymi barwnikami pochodzącymi z roślin, gdyż farba oznacza krew roślin.

Moja mochilaUtkany materiał reprezentuje zawsze geometryczne formy jako elementy indiańskiego świata, tzw. kanas. Nowe i dziwne figury pochodzące ze świata zewnętrznego nie są dozwolone ani dobrze widziane, gdyż oznaczają nieznajomość indiańskiej mitologii. Ręce, które tkają, muszą czynić to zgodnie z pamięcią, tradycją i indiańskim prawem.

Tradycja i talent w splataniu nitek i tworzeniu z nich toreb nie jest związany wyłącznie z pracą zarobkową. Jest on bowiem częścią indiańskiej krwi, historii i sekretów ukrytych w niciach – niciach, które sprawiają, że indiańska rasa żyje.

Dla siły życia
rosną kwiaty kaktusa
żywiąc pokojem ptaki.
Kontynuują moje oczy […]
Kontynuują moje sny
W pojednaniu z naszymi zmarłymi…

Kobiety kontynuują, przeplatając życie.

/Vito Apshana, największy poeta Wayuú/

Deja un comentario

Tu dirección de correo electrónico no será publicada. Los campos obligatorios están marcados con *