Wieża Colpatria – 49 pięter bliżej gwiazd

Torre Colpatria

W wielu modelach urbanistycznych symbolem władzy i wielkości miasta, która nadaje mu charakter metropolii, są wysokie budynki, tak zwane drapacze chmur.

Bogota nie jest miastem drapaczy, ale jak każde nowoczesne i szanujące się miasto posiada kilka wysokich budynków. Najwyższym z nich jest sławna Wieża Colpatria licząca 192 metry, która obok Wzgórza Monserrate, Placu Boliwara, Muzeum Maloca, Parku Szymona Boliwara i Candelarii walczy o bycie symbolem miasta.

Continue reading “Wieża Colpatria – 49 pięter bliżej gwiazd”

Tradycja i bożonarodzeniowe podniebienie czyli wigilijne przepisy na kolumbijskie desery

Boze Narodzenie

Boze NarodzenieKolumbijskie Boże Narodzenie jest pełne kolorów, ciepła, muzyki i smaku. Podczas gdy na półkuli północnej śnieg zasypuje chodniki, drzewa i czapki, które przykrywają nasze głowy, a noc zapada już o 15h00, tutaj – w tropiku cieszymy się Słońcem i przygotowujemy do wielkiej, grudniowej zabawy.

Każdy kraj i każdy region posiada własne tradycje i zwyczaje, które nadają Gwiazdce specyficznego charakteru i czaru. Jednym z takich elementów określających daną kulturę, jest niewątpliwie gastronomia.

Typowe, gwiazdkowe, kolumbijskie desery to: chleb bożonarodzeniowy, desamargado, tort pasterzy, natilla, manjar blanco, hojaldres (kolumbijskie chruściki) i pączki.
Poniżej przepisy, z których wiele pochodzi z magicznej książki gastronomicznej mojej koleżanki – Very, która opublikowała je na swojej stronie pt. „Ziemia kukurydzy”, dlatego odsyłają one za pomocą odpowiednich linków do oryginalnych stron.

Zobaczymy, kto z moich polskich przyjaciół zdecyduje się obok tradycyjnych dwunastu dań, których nie może zabraknąć na wigilijnym stole, przygotować coś kolumbijskiego…

Chleb bozonarodzeniowyBożonarodzeniowy chleb

Składniki:

2 jajka
140 gr cukru
140 gr mąki
140 gr orzechów
140 gr półgorzkiej czekolady
140 gr owoców pasteryzowanych
140 gr rodzynek i migdałów
Margaryna do wysmarowania blachy

Przygotowanie:

Ubić białka z połową cukru. ¯ółtka ubić z pozostałym cukrem, aż do momentu, kiedy mieszanina osiągnie kremową konsystencję, po czym powoli dodać ją do białek. Dodać pozostałe składniki i dokładnie wymieszać.

Uformować masę na kształt chleba i umieścić ją w wysmarowanej tłuszczem blaszce. Posypać rodzynkami i migdałami.

Wstawić do podgrzanego do 170 º pieca i pozostawić aż do zezłocenia.

DesamargadoDesamargado lub Boże Narodzenie

Składniki:

Limetki
Figi
Kwaśnie, zielone pomarańcze
¯ółte grapefruity
Czerwone grapefruity
Goździki
Ziele angielskie
Cukier

Przygotowanie:

Utrzeć skórkę pomarańcz i grapefruitów na małych oczkach tarki. Podzielić owoce na połówki i wyjąć z nich miąższ. Limetki i figi utrzeć, uważając, aby nie pokazała się biała skórka. Spód figi przekroić na krzyż. Limetki podzielić na połówki i wyjąć z nich miąższ. Owoce posiadające gorzką skórkę sparzyć dwukrotnie w gorącej wodzie, zmieniając ją za każdym razem. Miąższ grapefruitów pokroić w kostki.

Zalać wszystkie owoce wodą, dodać cukier, goździki i ziele angielskie i pozostawić na małym ogniu, aż do wytworzenia słodkiej zalewy. Na końcu dodać kilka kropli cytryny, aby deser się nie zcukrzył.


Tort pasterzyTort pasterzy

Składniki:

4 szklanki ryżu tazas de arroz de leche
2 szklanki pogniecionych herbatników
3 łyżki masła
1 szklanka białego, świeżego, zmielonego sera
4 ubite jajka
1 łyżka cynamonu w proszku
1 szklanka rodzynek
Szczypta gałki muszkatołowej
½ szklanki moscatela lub jerez

Przygotowanie:

Wymieszać wszystkie składniki. Przelać masę do wysmarowanej tłuszczem blachy i wstawić do podgrzanego do 150 º pieca na 45 minut. Ostudzić i podzielić na porcje.

 

Natilla

Natilla – kolumbijski, kukurydziany budyń

Składniki:

1 butelka mleka
¼ paneli
2 laski cynamonu
4 goździki
4 łyżki mąki kukurydzianej rozmieszanej z odrobiną mleka
2 łyżki masła
Rodzynki lub kokos w zależności od upodobań
Cynamon w proszku
Szczypta soli

Przygotowanie:

Mleko, panelę, goździki i sól pogrzewać na wolnym ogniu, mieszając od czasu do czasu drewnianą łyżką.

Kiedy zacznie wrzeć, dodać mąkę kukurydzianą rozpuszczoną w odrobinie mleka i dalej mieszać.

Następnie dodać masło i pozostawić jeszcze chwilę na ogniu.

Przelać natillę do szklanego naczynia i pozostawić do ostygnięcia i stwardnienia. Posypać cynamonem i ozdobić rodzynkami.

 

Manjar blanco

Manjar blanco

Składniki:

15 butelek mleka
2,5 kg cukru pudru
½ szklanki ryżu namoczonego poprzedniego dnia i zmielonego
1 szklanka rodzynek
10 fig w zalewie cukrowej
1 szklanka wiórków koksowych
Szczypta soli

Przygotowanie:

Ryż wymieszać z odrobiną mleka i dodać do pozostałego mleka. Dodać cukier i wszystko wylać na miedzianą, głęboką patelnię.
Na bardzo małym ogniu (najlepiej ognisku z drewna) podgrzewać, stale mieszając drewnianą łyżką, nie przestając ani na moment, aż do momentu, kiedy spód patelni będzie czysty (oznacza to wiele, długich godzin).

Dodać rodzynki, figi, kokos, według upodobań.

Przelać do naczyń z totumo (duże orzechy) lub innego naczynia.

Kolumbijskie chruściki

Składniki:

½ kg mąki
1 łyżka proszku do pieczenia
4 ubite jajka
1 szklanka soku pomarańczowego
125 gr masła lub margaryny
Sól do smaku

Przygotowanie:

Zmoczyć mąkę sokiem pomarańczowym i wymieszać z pozostałymi składnikami. Uderzać mocno w masę, aż do pojawienia się pęcherzy powietrza. Pozostawić ją na trochę, po czym rozwałkować ją cieniutko.

Pociąć prostokąty z małymi rozcięciami, przełożyć ciasto i smażyć na średnio gorącym oleju aż do zezłocenia.

Wyjąć z oleju i osuszyć.

 

Paczki

Pączki

Składniki:

½ kg białego sera
1 szklanka mąki
1 jajko
1 żółtko
1 łyżka cukru
1 łyżeczka proszku do pieczenia
Mleko lub woda do zmiękczenia masy
Olej do smażenia

Przygotowanie:

Zmielić ser. Dodać do niego mąkę, jajko, żółtko i cukier i dokładnie wymieszać. Powoli dodawać mleko lub wodę, aby zmiękczyć masę.

Na głębokiej patelni podgrzać olej, aby pączki mogły swobodnie opadać na jej dno i wypływać na powierzchnię. Temperatura oleju jest bardzo ważna.

Następnie uformować z ciasta małe kulki i wrzucić jedną do oleju. Jeśli pozostaje długo na spodzie, oznacza to, że olej jest za zimny. Jeśli natychmiast wypływa na powierzchnię – za gorący.

Smażyć pączki w średniej temperaturze, aby powoli rosły. Wyjąć je z oleju i osuszyć.

¯łóbki – bożonarodzeniowa, kolumbijska tradycja

Zlobek

W kolumbijskiej tradycji tajemnica Bożego Narodzenia wyrażana jest w formie żłóbka, który odgrywa główną rolę w grudniowych obchodach. Symboliczne przedstawienie narodzenia Chrystusa, w większości przypadków, jest centrum uwagi wszystkich członków rodziny, gdyż to właśnie wokół niego odbywa się nowenna, modlitwy i śpiewanie kolęd.

Zlobek

El pesebre (żłóbek) jest hiszpańską nazwą konstrukcji, którą w innych miejscach na świecie określa się jako belén (szopkę). W języku Cervantesa słowo pesebre oznacza podłużną skrzynię, najczęściej drewnianą, służącą do serwowania paszy dla koni i bydła. Zgodnie z chrześcijańską tradycją, w takim korycie Maryja ułożyła swoje nowonarodzone niemowlę:

„I porodziła syna swego pierworodnego, a uwinęła go w pieluszki, i położyła go w żłobie, bo nie było dla nich miejsca w gospodzie.”
(Ewangelia ¦więtego £ukasza 2, 7).

Oryginalny, łaciński wyraz praesepe (zagroda, stajnia, obora), złożony jest z prefiksu prae (przed) i rzeczownika saepes (teren, ogrodzenie, zagroda). Ponieważ jednak miejsce to miało głównie zadanie żłobu, jego znaczenie zmieniło oryginalne określenie. Później znaczenie wyrazu zredukowało się jeszcze bardziej i oznaczać zaczęło koryto, do którego wkłada się jedzenie dla zwierząt.

Pierwsze odniesienie do kołyski, w jakiej położony został mały Jezus tuż po swoim narodzeniu, pojawia się u ¦więtego Hieronima – tłumacza „Biblii” na język łaciński (sławnej „Vulgata”), około roku 400. Jednak tym, który spopularyzował zwyczaj układania żłóbków był ¦więty Franciszek z Asyżu. Kiedy w Boże Narodzenie w 1223 r. schronił się w pustelni w Greccio (Włochy), przyszedł mu do głowy pomysł przedstawienia na żywo tajemnicy narodzenia Jezusa w Betlejem. Zbudował słomiany domek, a w jego wnętrzu ustawił żłóbek, przyprowadził woła i osła i zaprosił grupę rolników, aby odtworzyć na żywo ten słynny moment.

Scena, która prezentuje narodzenie Chrystusa, zmieniała się wraz z upływem czasu. Na początku IV wieku Dzieciątko Jezus ukazywane było wyłącznie w towarzystwie krowy i osła. W końcówce IV wieku dodany został kolejny element – gwiazda betlejemska. Maryja pojawiła się w roku 431 wraz z soborem w Efezie.

Do Ameryki £acińskiej żłóbek przywieziony został przez zakonników w wieku XV i XVI jako element ewangelizacji Indian.

Aktualnie w kącikach kolumbijskich pokoi rodziny budują żłóbki, które są prawdziwymi dziełami sztuki. Czynność ta jest z jednej strony efektem dewocji i tradycji, ale przede wszystkim chęcią sprawienia dzieciom radości. ¯łóbki wypełniane są figurkami z kartonu, ceramiki lub plastiku, ustawianymi na tle pustynnego krajobrazu, z prawdziwym piaskiem, aluminiową folią, która symuluje jezioro lub rzekę i mimo krzyków ekologów – mchem. Inną, ważną częścią dekoracji jest jej oświetlenie. Choinkowe lampki układane są wokół żłóbka lub wyłącznie w otoczeniu domku, który stanowi schronienie dla Maryi, Dzieciątka Jezus i ¦więtego Józefa.

Poniżej prezentuję kilka prób kolumbijskiej wyobraźni w tworzeniu bożonarodzeniowych żłóbków:

Pesebre

Pesebre

Pesebre

Pesebre

Pesebre

Pesebre

Pesebre

Fizyczne cierpienia i obietnice dla Monserrate

Wejscie na Monserrate

Wzgórze Monserrate stanowi najwyższy punkt miasta Bogoty. Wznosi się na wysokości 3152 metrów, jak zwykło się tutaj mówić „bliżej gwiazd”. Tam właśnie – obok wejścia do kolejki linowej, powietrze jest czyste, pachnie sosnami i eukaliptusem, a chłodna bryza uderza w twarz jak delikatne skrzydła motyli.

Wejscie na MonserrateW pierwszą niedzielę grudnia (Dzień Upadłego Pana Monserrate) i w Wielkim Tygodniu ogromna ilość wiernych zbiera się u stóp góry. Wielu pielgrzymów zamiast wyciągu lub kolejki wybiera wejście na szczyt pieszo, na boso, po kolanach lub z ziarnami suchej fasoli w butach. Wspinają się w ten sposób po brudnych od kurzu i poplamionych śladami krwi 3957 stopniach, które z dołu wydają się nie mieć końca. 

Wiele osób wchodzi w ten sposób na Wzgórze Monserrate, aby spełnić daną Bogu obietnicę: w podziękowaniu za zdobycie pracy, za uzdrowienie chorego członka rodziny, za złagodzenie rodzinnego konfliktu. Wchodzą dzieci, kobiety w ciąży, modlące się o zdrowie swych jeszcze nie narodzonych maluchów, rodzice z kiludniowymi lub kilkumiesięcznymi pociechami w ramionach.

MonserrateMonserrate jest najstarszym miejscem pielgrzymek w Bogocie. Po założeniu miasta, Gonzalo Jiménez de Quesada zarządził skonstruowanie na szczycie ogromnej góry krzyża i umieścił tam mały garnizon wojskowy, który chronić go miał przed możliwymi atakami Indian zamieszkujących tereny Llanos Orientales. W połowie XVII wieku, w hołdzie katalońskiej Matce Boskiej – Monserrat skonstruowana została pierwsza świątynia. Od ponad dwustu pięćdziesiąciu lat natomiast, Bogotańczycy pielgrzymują do obrazu Upadłego Pana Monserrate.

Fenomen pielgrzymek narodził się wraz z rozwojem cywilizacji. Ponad sześć tysiący lat temu starożytni Egipcjanie wyruszali z pielgrzymkami do rzeki Nil, aby podziękować swemu Bogu za udane zbiory. Muiscas, zamieszkujący terytorium aktualnej Kolumbii, urządzali pielgrzymki do laguny Iguaque, aby złożyć hołd bogini Bachué.

MonserrateW czasach współczesnych pielgrzymki wynikają z potrzeby kontaktu z Bogiem, zaoferowaniem ofiary, manipulacją i szantażem, w zamian za współczucie i otrzymanie czegoś w zamian. Kościół nie popiera tego typu poświęceń fizycznych, które w dużej mierze odbijają się negatywnie na ludzkim zdrowiu. Jednak ludzie wierzą, że im więcej cierpienia, tym większa szansa, iż Bóg ich wysłucha, bo byłoby przecież niemożliwym obserwować jak wchodzą pieszo na wzgórze, z okrwawionymi i zranionymi stopami i rękoma i nie zrobić im żądanej przysługi. I nikt nie zdoła ich przekonać, że wiara nie leży w poświęceniu, nawet opinia proboszcza kościoła Monserrate.